23 Şubat 2012 ( Perşembe)

YÖRESEL DEYİMLER SÖZLÜĞÜ

A

ADAA YASSİR OLUM: Birini ismi aracılığı ile sevgi ifade etmek.
ADAM OTARMAK: Birilerini oyalamak, aldatmak.
AĞIZDAN ÇIKANI KULAĞI EŞİTMİY: Ağzından çıkanı kulağı duymamak. Sözlerini ölçmeden biçmeden söylemek.
AĞZINA POŞA DEYNEĞİ DEĞMEK: Boş ve gereksiz yere konuşan geveze kişiler için söylenen bir deyimdir.
AĞZINI GARGA GİBİ AÇIP YUMMAK: Halsiz, bitap düşmek, birilerinden yardım beklemek.
AHLA TURP SIRKMAK: Fütursuzca, dengesiz akılsızca hareket edenlere söylenir. Tkz. aklına şaşayım: “Bu soğukta vapurun burasında oturmayı akıl edenin aklına turp sıkayım.” -S. F. Abasıyanık.
AHLI TARLANMAK: Ne yapacağını bilememek, şaşırmak, bocalamak.
AHLIN SESLE: Akıllı ol. Gerçeklere uygun davranmak: “Mesut olmak için akıllı olmak kifayet eder, baht, talih bunlar boş şeydir!” -M. Ş. Esendal.
ALTINDAN SU ÇIKMAK: Sabırsız olmak, yerinde duramamak.
ANALAR ÇAPUTA SARMAMIŞ: Haşarı, afacan ve yaramaz çocuklar için söylenen bir deyimdir.
ANAM BABAM: Sevgi hitabı olarak kullanılır. İçtenlik bildiren bir söz: "Bilir miyim ben anam babam!"
AT BAŞI ÇEKMEK: Bazı olaylarda öncü olmak.
AYAHLARIY DİBİNE ÖLÜM: Çok sevilen (genellikle evlatlar için) kişiler için söylenen sevgi hitabı.
AYAN EŞGERE: Aleni, apaçık ortada.

B

BABA (BAHABA) ÇIKMAK: Dert sahibi olunması için söylenen beddua.
BABA BOYU DAM BOYU: Çelik çomak oyununda çeliğin dam boyuna çıkması.
BALDAN POHA BATMAK: İyi, kötü önüne gelen her işi yapmak ve neticesinde iyi halden kötü hale geçmek.
BAŞ BAĞLAMAK: 1) başına bir örtü örtmek; 2) başak vermek; 3) birine veya bir şeye bağlanmak, intisap etmek. EVLENDİRMEK, NİŞANLANDIRMAK
BAŞ GÖZ ETMEK: Evlendirmek "Oğullarının artık normal bir yaşam süreceğini sanan anne baba ona güzel de bir kız bularak baş göz etmişler.” -A. Ümit."
BAŞ KİRLENMESİ: Kadınların adet görmesi.
BAŞINA SU HAŞLAMAK: Hile ve desise ile insanlara kötülük etmek.
BAŞININ GAYTINA BAKMAK: Başının çaresine bakmak.
BETİ BENZİ SOLMAK:

herhangi bir sebeple kanı çekilip yüzü solmak, korkmak: “Baksana, beti benzi kül kesildi.” -H. R. Gürpınar.

“Beti benzi atmış görevli, boş boş baktı çocuğun yüzüne ve kafasını salladı donuk bir ifadeyle.” -E. Şafak.

BEZÜKMÜŞ GÖZLÜ: Melül bakış, yorgun veya baygın bakışlı.
BİTİ DE ÖLSÜN SİRKESİ DE: Olayı sonuçlandırmak, dedikoduyu bitirmek.
BİYIMIRTILIM UYUMAMAK: Çok az uyumak. Yumurtanın ılınma süresi kadar dahi uyumamak.
BOĞAZA ŞİŞ AKMAK: Pis boğazlar için söylenen bir deyimdir.
BÜGELEK TUTMAK: Sığırlara musallat olan bir çeşit sinek (nokra, bügelek) onların aşırı rahatsız olmasına neden olur. Bunun deyim hali ise çok rahatsız olmak, sıkılmak, huzursuz olmak anlamındadır.

C - Ç

ÇAKGAL KEMİKLİ: İri kıyım. İri yapılı.
ÇAL ÇENE: Lafazan, geveze kişi.
ÇALAMATURA ALLAH GURTARA: İşi çok zor olanlar için söylenir.
ÇAMDAN GAVAHTAN KONUŞMAK: Konunun özü dışında kalan şeylerden bahsederek konuşmak. İlgisiz alakasız konuşmak.
CANIY CIGGIRİĞİNİ YEYİM: Aşırı sevgi ifadesi.
ÇECÜKLERİ GEVŞEMEK: Hoşa giden sözler neticesinde insanın gevşemesi, rahatlaması.
ÇENESİ DÜŞÜK: Geveze, çok konuşan kişi.
ÇENESİ GÖĞSÜNE DÜŞMEK: Ölmek.
ÇENESİNE VERMEK: Aşırı derecede konuşmak, gevezelik etmek. Hatta bütün gücü tükenecek kadar enerjisini konuşmaya sarfetmek.
CİGERİ GURT YİYE: Eş, dost ve akrabaların hasretine dayanamayanların söylediği bir deyimdir.
CİGERLİ: Vefalı, güvenilebilecek kişi.
CILHINI ÇIKARMAK: İşi gevşetip eline yüzüne bulaştırmak.
CİN DEGÜŞÜGÜ: Cinlerin çok çirkin olduğu tasvir edilerek, çok çirkin olma durumu için söylenen bir deyimdir.
CİN GUDUR OLMAK: Aşırı bir şekilde sinirlenmek, ashabı bozulmak.
CINCIHLANMAK: Şımarık davranışlarda bulunmak.
CİNDAR OLMAK: Cinlerle uğraşmak.
CINDİĞİNİ ÇIKARMAK: İnce eleyip sık dokumak. Çok öncelemek
CİNGENLEŞMEK: Asıl olarak cimri insanlar için söylenir, ancak güneşte yanıp kararanlar içinde söylendiği olur.
ÇiRKAVA DAŞ ATMAK: Belalı birine bulaşmak, belalı birini kızdırmak.
ÇIVGAR ÇIKARMAK: Karga çıkarmak.


  • NOT: Sayfamıza siz de deyim eklemek istiyorsanız aşağıdaki "Yorum Yaz" bölümünü kullanabilirsiniz.

Yorum ekle


FacebookGoogleMyspaceYahooYoutube

Ziyaretçi Defteri

değerli kardeşlerim aile büyüklerim erzincan tarafından göç edip yozgata yerleştigimizi söylüyorlr bsoy adımız kersenli hemşerilerime selam ediyorum...
Salı, 07 Şubat 2012
http://www.facebook.com/group.php?gid=29819322766&v=wall burada da belirttiğimiz üzere,Çarşamba günü yapılacak olan bayramlaşma etkinliğimize bütü...
Salı, 08 Kasım 2011

Son Yorumlar

Kersen Köyü Forum

Giriş